Mü'min Suresi: Revizyonlar arasındaki fark

23.21, 13 Ekim 2025 itibarı ile sayfanın şu anki hâli

Önceki Sure: Zümer Suresi ← Kur'ân → Fussilet Suresi: Sonraki Sure

Bu sureyi Mü'min suresi okuma sayfasında mealiyle beraber okuyabilirsiniz

İman edenler hakkındaki madde için Mü'min sayfasına gidin

Mü'min (غافر) Suresi Kur'ân-ı Kerim'in 40. suresi olup Zümer ve Fussilet sureleri arasında yer alır. Mü’min sûresinin temel konusunun İslâm’a karşı direnmeyip ona samimiyetle bağlanmaya davet etmekten ibaret olduğunu söylemek mümkündür. Sûrenin faziletiyle ilgili olarak Ebû Hüreyre’den rivayet edilen hadiste Hz. Peygamber şöyle buyurmuştur: “Âyetü’l-kürsî ve Mü’min sûresinin ilk üç âyetini sabahleyin okuyan kimse akşama kadar, akşam okuyan kimse sabaha kadar korunmuş olur”.^[1]

Risale-i Nur'da Mü'min Suresi ve ayetleri hakkındaki dersler

حٰمٓ ile başlayan ilk sure olan Mü’min Suresinde 2. ayetin (تَنْزٖيلُ الْكِتَابِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزٖيزِ الْعَلٖيمِ) cifir makamı bazı mühim âyetler gibi 1370 eder. Bediüzzaman bu tarihte başka bir Kur'an nurunun mu ortaya çıkacağını yoksa Risale-i Nur'un büyük bir inkişafla fetihleri mi olacağını bilemediğini söyler.
الٓمٓ, الٓرٰ ve حٰمٓ ile başlayan surelerin ilk ayetlerine bakılırsa Kur’an’ın Cenab-ı Hakk’ın yanında ehemmiyeti görülebilir.
Mü'min suresinin de içinde olduğu 29 surenin başında geçen kesik harfler (huruf-u mukattaa) hakkında tüm dersler ve izahlar için Huruf-u Mukattaa maddesine bakılabilir.
Kur'an'ın bir fihristesi olan ve bir cihette Kur'an içinde bulunan Fatiha suresinde 15 mim harfi geçer. Mukattaa harfleriyle başlayan mühim sureler, الٓمٓ ler ve الٓرٰ lar ve حٰمٓ lerdir. Mim harfi adıyla geçen 15 sure (7 Ha-mim, 8 Elif-Lam-Mim) mevcuttur.
Bediüzzaman İşaratül İ'caz'da (Badıllı Tercümesi) Bakara'nın 28. ayetini tefsir ederken kafir ve mübafıkların söylediği "Bizi iki defa öldürdün, iki defa dirilttin." mealindeki ibarenin geçtiği Mü'min suresinin 11. ayetini delil göstererek Bakara'nın 28. ayetinin hem kabir hayatına îma ettiğini hem de haşir hayatına delalet ettiğini söyler.
Mü'min suresinin 12. ayetinde geçen "Artık hüküm, yücelerin yücesi Allah'ındır." mealindeki ibare İslâmiyet’in bir şiarı olan "kazaya rıza, kadere teslim"i ifade eder. Özellikle çocuğu vefat edenlere bir taziye olarak yazılan 17. Mektup'ta bu ibare geçer.
Kur’an’da çok tekrar edilen kıssa-i Musa aleyhisselâmın her bir cümlesi ve parçası bir düstur-u küllînin ucu olarak gösterilmiştir. Bediüzzaman 25. Söz'de buna misal olarak Firavun'un veziri Hâmân'dan (güya Musa'nın rabbine ulaşmak için) kendisine yüksek bir kule yapmasını istediğinden bahseden Mü'min suresinin 36. ayetini verir ve dağsız bir çölde olduğundan dağları arzulayan Firavunların dağ-misal meşhur piramitleri inşa ettiğini hatırlatır.
Bediüzzaman 16. Mektup'ta kendisini gıybet edenleri Mü'min suresinin 44. ayetinde geçen "Ben işimi Allah'a havale ediyorum. Şüphesiz Allah, kullarını çok iyi görendir." mealindeki ibarenin dersiyle Allah'a havale ettiğini ve kalbinin böylece rahatladığını söyler.
Bediüzzaman Avrupa’nın şahs-ı manevîsi ile yaptığı muhavereyi anlattığı 17. Lema'da her şeyin yaratıcısını unutup, her şeyi tabiata ve sebeplere dayandıran kafirlerin musibete uğradığında çıkmaza girdiğini izah ederken Mü'min suresinin 50. ayetinde geçen "Halbuki kâfirlerin yalvarması boşunadır." mealindeki ibareyi zikreder.
Mü'min suresinin 60. ayetinde geçen "Bana dua edin, kabul edeyim." mealindeki ibare Risale-i Nur'da birçok yerde izah edilir. Bu konudaki tüm dersleri "Dua" sayfasında bulabilirsiniz.
Bediüzzaman 30. Lema'da "O, hem dirilten hem de öldürendir. O, herhangi bir işin olmasını dilediği zaman yalnız "Ol!" der, o da oluverir." mealindeki Mü'min suresinin 68. ayeti, "Ve O, yaşatan ve öldürendir; gecenin ve gündüzün değişmesi O'nun eseridir." mealindeki Mü'minun suresinin 80. ayeti ve "Gökten su indirip ölümünün ardından arzı onunla diriltiyor." mealindeki Rum suresinin 24. ayeti gibi âyetlerin pek sarîh bir surette vasıtaları nefyedip doğrudan doğruya hayatı Hayy-ı Kayyum’un dest-i kudretine münhasıran verdiğini beyan eder.
Mü'min suresinin 76. ayetinde ve daha pek çok ayette (Kur'an'da toplam 40 ayette) bazen cennetlikler bazen de cehennemlik için kullanılan "Hâlidîne Fîhâ (Ebedâ)" ([Orada] ebedi kalırlar) ifadesinin izahına ve ayrıca kafirlerin sınırlı dünya hayatını kafir olarak geçirmelerine karşılık cehennemde daimi kalmalarının Allah'ın hikmeti açısından uygun olduğu ve Allah'ın merhametine aykırı olmadığının izahına dair bahisleri topluca bu sayfada okuyabilirsiniz.
Bediüzzaman 13. Şua'daki bir mektubunda Mü'min suresinin 85. ayetinde geçen "İşte o zaman kâfirler hüsrana uğrayacaklardır." mealindeki ibarenin Asr suresinin 1. ve 2. ayetlerinin işaretine işaret ettiğini söyler ve bu ayetin cifir makamının Rumi tarih ile 1360 ederek bu senede münafıkların ve küfre düşenlerin Risale-i Nur’a ilişeceklerini ama hasarat edeceklerini beyan eder.

Bilgiler

İsminin Anlamı ve Kaynağı: Adını, Firavun ailesinden inanan bir kişinin vasıflarının sayıldığı 28-45. âyetlerden alır.

Diğer İsimleri: Üçüncü âyetinde Allah’ı niteleyen iki kavramdan hareketle Gāfir ve Tavl sûresi olarak da adlandırılır.^[1]

Kur'ân'daki Sırası: 40

Kur'ân'daki Yeri: 24. cüz,466 . sayfa

Mekkî/Medenî: Mekkî^[1]

Nuzül (İnme) Sırası: 60

Kendisinden Önce Nazil Olan Sure: Zümer Suresi

Kendisinden Sonra Nazil Olan Sure: Fussilet Suresi

Nuzülü (İnme) Hakkındaki Bilgiler: ^[1]

Uzunluğu: 9,7 sayfa

Ayet Sayısı: 85

Satır Sayısı: 146

Kelime Sayısı: 1.199 (Rumuzat-ı Semaniye)^[2], 1.218^[3]

Harf Sayısı: 4.960 (Rumuzat-ı Semaniye)^[4], 5.041^[3]

Fasıla Harfleri: Be, Dal, Ra, Ayn, Kaf, Lam, Mim, Nun

Bölüm (Ayn Durakları) Sayısı: 9

Secde Ayeti: -

Allah lafzı sayısı (Besmele hariç): 53

Rahman ismi sayısı (Besmele dahil): 1

Rahim ismi sayısı (Besmele dahil): 1

Rab ismi sayısı: 18

İçinde Kur'an kelimesi geçen ayetler: -

Hizb-ül Kur'an'da Geçen Ayetler Listesi: Mü'min Suresindeki Hizb-ül Kur'an Ayetleri (21 ayet)

Bu ayetleri okumak için: Hizb-i Azam-ı Kur'an, Mü'min Kısmı

Münâcât-ül Kur'an'da İktibas Edilen Ayetler: 3. ve 19. ayetler (2 ayet)

Risale-i Nur'da Geçen Ayet Sayısı: (Bkz. Mü'min Suresinin Risale-i Nur'da Geçen Ayetleri listesi)

Risale-i Nur'da Tamamı Geçen Ayetler: 1., 2. ve 68. ayetler (Toplam 3 ayet)

Risale-i Nur'da Nerede ve Nasıl Bahsedildiği

Sure-i Zümer, Câsiye, Ahkaf’ın başlarındaki تَنْزٖيلُ الْكِتَابِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزٖيزِ الْحَكٖيمِ olan âyetler, sâbık ihtarın ikinci noktasında, münasebet-i maneviyesi beyan edildiğinden burada yalnız cifrî remzini beyan edeceğiz.

Şöyle ki: İki ت sekiz yüz, iki ن yüz, iki م seksen, iki ك kırk, üç ز yirmi bir, üç ى otuz, bir ب bir ح on “lafzullah” altmış yedi, bir ع yetmiş, dört ل dört ا yüz yirmi dört olup yekûnü bin üç yüz kırk iki (1342) ederek bu asrın şu tarihine nazar-ı dikkati celbetmekle beraber, Kur’an’ın tenziliyle çok alâkadar bir Nur’a parmak basıyor.

Ve o tarihten az sonra Mu’cizat-ı Ahmediye (asm) Risalesi ve Yirminci ve Yirmi Dördüncü Mektuplar gibi Risaletü’n-Nur’un en nurani cüzleri meydan-ı intişara çıkmaları ve Kur’an’ın kırk vecihle i’cazını ispat eden Mu’cizat-ı Kur’aniye Risalesi’yle haşre dair Onuncu Söz’ün ikisinin kırk ikide intişarları ve kırk altıda fevkalâde iştiharları aynı tarihte olması bir kuvvetli emaredir ki bu âyet ona hususi bir iltifatı var.

Hem nasıl ki bu âyetler telif ve intişarına işaret ederler, öyle de yalnız تَنْزٖيلُ الْكِتَابِ kelimesi Risaletü’n-Nur’un ismine –şeddeli “nun” bir “nun” sayılmak cihetiyle– gayet cüz’î bir farkla tevafuk edip remzen bakar, kendine kabul eder. Çünkü تَنْزٖيلُ الْكِتَابِ kelimesi dokuz yüz elli bir (951) ederek Risaletü’n-Nur’un makamı olan dokuz yüz kırk sekize (948) sırlı üç farkla tevafuk noktasından bakar.

Birden hatıra geldi ki: Bu üç farkın sırrı ise Risaletü’n-Nur’un mertebesi üçüncüde olmasıdır. Yani vahiy değil ve olamaz. Hem umumiyetle dahi ilham değil belki ekseriyetle Kur’an’ın feyziyle ve medediyle kalbe gelen sünuhat ve istihracat-ı Kur’aniyedir.

Cây-ı dikkattir ki birinci حٰمٓ olan Sure-i Mü’min’de تَنْزٖيلُ الْكِتَابِ مِنَ اللّٰهِ الْعَزٖيزِ الْعَلٖيمِ makam-ı cifrîsi, bazı mühim âyetler gibi bin üç yüz yetmişe (1370) bakıyor. Acaba on beş yirmi sene sonra başka bir nur-u Kur’an zuhur mu edecek, yahut Resaili’n-Nur’un bir inkişaf-ı fevkalâde ile bir fütuhatı mı olacak bilmediğimden o kapıyı açamıyorum.

(1. Şua)

İhlas'ın ebcedî makam-ı hurufîsi bin üçtür (1003). Küsurdan kat'-ı nazar Sure-i Nur, Sure-i Hacc, Enfal, Nahl ve İsra ve Kehf ve Enbiya ve Mü'minûn ve Zümer ve Yusuf ve Hûd ve Yunus ve Neml ve Şuara ve Tâhâ surelerinin her birinin bin küsur kelimat adetlerine tevafukuyla beraber;

Huruf cihetinde Sure-i Sebe' ve El-Hàkka ve Mümtehine ve İnsan ve Tûr ve Secde ve ve'z-Zariyat ve Rahman ve Tahrim ve Talak ve Duhan surelerinin her birinin bin adet küsur hurufuna manidar tevafuku elbette bir sülüs-ü Kur'an addedilen Sure-i İhlas'ın hikmettar bir nüktesidir ve bir sırr-ı azîmi var ve şuursuz ve hikmetsiz tesadüfün işi değildir.

(Rumuzat-ı Semaniye)

Sure-i Kadr'in 120 harfi var. Gayr-ı melfuz hemze sayılmazsa, 114 suver-i Kur'aniyeye tevafukla işaret eden 114'tür. İşte bu adetle اِنَّٓا اَنْزَلْنَاهُ kendiyle beraber 10 surenin hurufatının adetlerine ve 10 surenin kelimatının adetlerine ve 10 surenin âyetlerinin adetlerine tevafuku, her halde şuursuz, hikmetsiz tesadüfün işi olamaz. Belki manevî ve lafzî bir i'caz-ı Kur'anînin bir şuaı hurufata aksedip tanzim ile yaldızlanmış.

Evet اِنَّٓا اَنْزَلْنَاهُ ile beraber Duha, Elem Neşrah Leke, Zilzal, Tekâsür, El-Maun, en evvel nâzil olan nısf-ı evvel-i Alak, Ve't-tîn, El-Karia ve Hümeze olan 10 surenin -tevafuku bozmayan küçük küsurattan kat'-ı nazar- 100 adedinde tevafukları olduğu gibi; yine Sure-i اِنَّٓا اَنْزَلْنَاهُ El-Fecr, Abese, El-Mürselât, El-Buruc, El-Mutaffifîn, El-İnşikak, En-Naziat, En-Nebe', El-Münafıkûn, Cumua olan 10 surenin 100 küsur aded-i kelimatına yüzlükte manidar tevafuk etmekle beraber; yine اِنَّٓا اَنْزَلْنَاهُ hurufatı Sure-i İsra, Kehf, Tâhâ, Yusuf, Hud, Yunus, Nahl, Enbiya, Mü'minûn, Tevbe, Maide olan 10 surenin her birinin 100 küsur adet âyetlerine manidar tevafukları ve bu surelerin de bu tevafuk-u acibe zımnında birbiriyle tevafukları içinde binler tevafuk bulunduğu halde hiç mümkün olur mu ki, tesadüf içine girebilsin? Hiç mümkün müdür ki, bu ittifakın uçlarında mühim nükteler, işaretler bulunmasın?

Üçüncü Misal: Sure-i İhlas'ın ebcedî makam-ı hurufîsi 1003'tür. Böyle büyük yekûndeki tevafuka zarar vermeyen küçük küsurattan kat'-ı nazar Sure-i Nur, Hacc, Enfal, Nahl, İsra, Kehf, Enbiya, Mü'minûn, Zümer, Yunus, Yusuf, Neml, Şuara, Tâhâ olan 14 surelerin her birinin 1000 küsur kelimat adetlerine tevafuku ile beraber; huruf cihetinde Sure-i Sebe', El-Hàkka, Mümtahine, Sure-i İnsan, Tûr, Secde, Ez-Zariyat, Rahman, Tahrim, Talak, Duhan surelerinin her birinin 1000 küsur aded-i huruflarına manidar tevafuk, elbette bir sülüs-ü Kur'an addedilen Sure-i İhlas'ın hikmettar bir nüktesidir. Ve bu tevafukun bir sırr-ı azîmi var ve şuursuz, hikmetsiz tesadüfün işi değildir. Belki şuaat-ı i'caziyenin in'ikasıdır.

(Rumuzat-ı Semaniye)

Risale-i Nur'daki Diğer Alakalı Yerler

İlgili Resimler/Fotoğraflar

Ayetlerdeki Kelime ve Harf Sayıları

Mü'min Suresinin Ayetlerindeki Kelime ve Harf Sayısı^[3]
Genel Ayet No	Sure No	Sure Ayet No	Kelime Sayısı	Harf Sayısı
4134	40	1	1	2
4135	40	2	6	28
4136	40	3	14	56
4137	40	4	13	50
4138	40	5	21	96
4139	40	6	10	41
4140	40	7	27	129
4141	40	8	16	74
4142	40	9	12	53
4143	40	10	15	66
4144	40	11	13	65
4145	40	12	15	62
4146	40	13	14	53
4147	40	14	8	36
4148	40	15	16	62
4149	40	16	15	57
4150	40	17	13	47
4151	40	18	15	66
4152	40	19	6	28
4153	40	20	15	62
4154	40	21	30	119
4155	40	22	13	62
4156	40	23	6	30
4157	40	24	7	30
4158	40	25	19	86
4159	40	26	18	69
4160	40	27	13	48
4161	40	28	39	144
4162	40	29	26	99
4163	40	30	10	41
4164	40	31	14	55
4165	40	32	6	26
4166	40	33	16	52
4167	40	34	30	104
4168	40	35	23	92
4169	40	36	9	36
4170	40	37	23	90
4171	40	38	8	37
4172	40	39	11	47
4173	40	40	23	87
4174	40	41	8	40
4175	40	42	15	60
4176	40	43	22	86
4177	40	44	12	50
4178	40	45	10	43
4179	40	46	13	62
4180	40	47	19	82
4181	40	48	12	45
4182	40	49	13	53
4183	40	50	16	70
4184	40	51	11	53
4185	40	52	10	45
4186	40	53	8	40
4187	40	54	4	19
4188	40	55	12	52
4189	40	56	23	90
4190	40	57	12	51
4191	40	58	13	68
4192	40	59	11	44
4193	40	60	13	62
4194	40	61	20	81
4195	40	62	12	40
4196	40	63	7	33
4197	40	64	21	96
4198	40	65	14	52
4199	40	66	20	74
4200	40	67	30	118
4201	40	68	12	43
4202	40	69	10	38
4203	40	70	9	43
4204	40	71	6	29
4205	40	72	6	23
4206	40	73	7	23
4207	40	74	17	60
4208	40	75	11	46
4209	40	76	8	40
4210	40	77	14	58
4211	40	78	32	124
4212	40	79	9	42
4213	40	80	12	58
4214	40	81	6	28
4215	40	82	25	104
4216	40	83	15	66
4217	40	84	12	52
4218	40	85	17	68
Toplam	-	85	1.218	5.041

İlgili Maddeler/Sayfalar

Mü'min Suresinin Münacat-ül Kur'an'da İktibas Edilen Ayetleri
Huruf-u Mukattaa: Kur’an’da Mü'min dahil 29 sûrenin başında 30 ayette yer alan ve isimleriyle telaffuz edilen harflerin ortak adı.
Mü'minun Suresi: Kur’an’ın benzer isimli 23. Suresi

İlgili Kategoriler

Kaynakça

[a-1] 1,0 ^1,1 ^1,2 ^1,3 https://islamansiklopedisi.org.tr/mumin-suresi

[2] ttps://nurpedia.org/wiki/Risale:29._Mektubun_8._K%C4%B1sm%C4%B1_(Rumuzat-%C4%B1_Semaniye)#Birinci_Par%C3%A7as%C4%B1

[b-3] 3,0 ^3,1 ^3,2 https://binimad.com/wp-content/uploads/2020/11/Letters-and-Word-Count-of-The-Entire-Quran.pdf

[4] ttps://nurpedia.org/wiki/Risale:29._Mektubun_8._K%C4%B1sm%C4%B1_(Rumuzat-%C4%B1_Semaniye)#Birinci_Par%C3%A7as%C4%B1

[1]

[2]

[3]

[4]