Rum Suresi

Nurpedia.org - İman ve İslam Hakikatlerine Dair Nur Ansiklopedisi sitesinden
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Önceki Sure: Ankebut Suresi ← Kur'ân → Lokman Suresi: Sonraki Sure

Bu sureyi Rum suresi okuma sayfasında mealiyle beraber okuyabilirsiniz

Rum ve Roma ile ilgili diğer maddeler için Roma (Tavzih) sayfasına bakın

Rum (الروم) Suresi Kur'ân-ı Kerim'in 30. suresi olup Ankebut ve Lokman sureleri arasında yer alır. “Romalı, Roma’ya mensup” anlamındaki Romaio isminin Arapça’ya geçmiş şekli olan Rûm kelimesi Arap-İslâm kaynaklarında Romalılar, Bizanslılar ve İslâm topraklarında yaşayan Rumlar için kullanılmıştır. Başında hurûf-ı mukattaa bulunan sûrelerin hepsi vahiy ve nübüvvetin ispatıyla ilgili âyetlerle söze başladığı halde yalnızca üç tanesi, Meryem, Rûm ve Ankebût sûreleri bu genel üslûbun dışında kalır. Meryem sûresi Hz. Zekeriyyâ’ya verilecek bir oğulun, Rûm sûresi uğradığı mağlûbiyetten sonra Bizans’ın yakın bir gelecekte kazanacağı zaferin müjdesi ve Ankebut sûresi müminlerin birtakım fitne ve belâlara uğratılıp imtihana çekileceklerini bildiren âyetlerle başlar.[1]

İslamiyet geldiğinde ehl-i kitap olan Doğu Roma (Bizans) ile ateşe tapan İran dünyanın en büyük devletleriydi. İslamiyetin 5. yılında yapılan savaşta İran, Bizansı görünüşte yakın zamanda kolay kolay toparlanamayacakları şekilde büyük bir mağlubiyete uğrattı. Bu haber Mekke'ye ulaşınca müşrikler sevinirken Müslümanlar üzüldü. Bu sırada Rum suresinin Rumların (Bizansların) kısa süre içinde galip geleceğini haber veren ayetleri indi. Bu gaybi habere tam bir iman içerisinde olan Hz. Ebu Bekir, müşriklerin önde gelenlerinden Übeyy bin Halef ile Rumların 9 sene içerisinde galip geleceğine dair 100 devesine iddiaya girdi. (Kumar ve iddia o zaman henüz dinen yasaklanmamıştı). Tam 9 sene sonra Rumlar umulmadık bir şekilde İranlıları büyük bir bozguna uğrattı. Hz. Ebu Bekir Uhud savaşında Peygamberimizin eliyle öldürülen Übeyy bin Halef'in mirasçılarından 100 deveyi alıp Peygamberimizin emriyle sadaka olarak dağıttı. Kur'an'ın bu mucizesi üzerine Mekkeli müşriklerden bazıları Müslüman oldu.[2]

Risale-i Nur'da Rum Suresi ve ayetleri hakkındaki dersler

  • Kur'an'ın en kısa suresi olan Kevser suresinin harflerinin ebcedi makamı 3.000 küsur olduğu gibi Yasin, Furkan, Fatır, Sebe, Saffat, Sad, Ra'd, Rum, Zuhruf, Şura ve İbrahim surelerinin harf sayıları, Al-i İmran ve Nisa surelerinin kelime sayıları ile Bakara suresinin örfi kelime sayısı da 3.000 küsur eder. Elbette bu kör tesadüfün işi değildir ve rastgele şuursuz ittifakî bir vaziyet olamaz.
  • Rum suresinin de içinde olduğu 29 surenin başında geçen kesik harfler (huruf-u mukattaa) hakkında tüm dersler ve izahlar için Huruf-u Mukattaa maddesine bakılabilir.
  • Fatiha'da hemze ile sakin elif toplam 30 defa geçer. Besmele sayılmazsa lam ile elifler de toplam 30 defa geçer. Bu iki rakam 30 cüz Kur'an'a ima eder. 23 defa geçen lam ise vahyin 23 senesine işaret eder. 13 defa geçen Elif-lam (ال), hem ال ile başlayan 13 sureye hem de yedi adet الٓمٓ + altı adet الٓرٰ ile başlayan toplam 13 sureye işaret eder.
  • Kur'an'ın bir fihristesi olan ve bir cihette Kur'an içinde bulunan Fatiha suresinde 15 mim harfi geçer. Mukattaa harfleriyle başlayan mühim sureler, الٓمٓ ler ve الٓرٰ lar ve حٰمٓ lerdir. Mim harfi adıyla geçen 15 sure (7 Ha-mim, 8 Elif-Lam-Mim) mevcuttur.
  • Kur'an'ın mucizelerinden birisi de gelecekten doğru olarak verdiği haberlerdir. Mesela Rum suresinin ilk 5 ayetinde ve 60. ayetinde Muhyiddin-i Arabî pek çok gaybi haber bulmuştur. Bu konunun izahı 25. Söz'dedir.
  • "Kendi kendilerine, Allah'ın, gökleri, yeri ve ikisinin arasında bulunanları ancak hak olarak ve muayyen bir süre için yarattığını hiç düşünmediler mi?" mealindeki ibare geçen Rum suresinin 8. ayeti ve daha pek çok ayet mü'minleri tefekkür mesleğine sevk eder. Bediüzzaman da tefekkür mesleğinde gidip akıl ve kalbine görünen büyük nurları ve uzun hakikatleri Arapça olarak 29. Lema'da yazmıştır.
  • 5 vakit namaza işaret eden "Haydi siz, akşama ulaştığınızda (akşam ve yatsı vaktinde) sabaha kavuştuğunuzda, gündüzün sonunda ve öğle vaktine eriştiğinizde Allah'ı tesbih edin (namaz kılın), ki göklerde ve yerde hamd O'na mahsustur." mealindeki Rum suresinin 17. ve 18. ayetlerinin tefsir edildiği 9. Söz'de namazın 5 vakte tahsisinin hikmetleri izah edilmiştir.
  • Bediüzzaman Rum suresinin 17. ila 27. ayetlerinin imanın bir kutbunu gösterdiğini ve haşri ispat ettiğini 9. Şua'da kapsamlı bir şekilde izah eder.
  • Kur’an’ın bir mu'cizesi de îcazıdır yani uzun ve derin hakikatları veciz şekilde ifade etmesidir. Kur'an bazen uzun bir silsilenin iki tarafını veciz şekilde zikrederek güzelce silsileyi gösterir. Buna bir misal "ve min âyâtihî..." (meali: Allah'ın delillerindendir ki...) ifadesi 6 defa geçen Rum suresinin 17. ila 27. ayetlerinde yaratılışın başının ve sonunun veciz şekilde ders verilmesidir. Bu ders 25. Söz'de okunabilir. (Not: Kur'an'da "ve min âyâtihî..." ifadesi geçen tüm ayetlerin listesi için bu sayfaya bakın.)
  • Rum suresinin 19. ayetinde geçen Allah'ın ölüden diriyi ve diriden ölüyü çıkarması bahsinin Sünuhat Risalesinde izahı vardır.
  • Rum suresinin 21. ayetinde diğer birçok ayette olduğu gibi tefekkür tavsiye edilir. Risale-i Nur'un acz, fakr ve şefkat ile birlikte 4 esasından biri olan tefekkür hakkında dersleri içeren bu sayfaya bakın.
  • "O'nun delillerinden biri de, gökleri ve yeri yaratması, lisanlarınızın ve renklerinizin değişik olmasıdır. Şüphesiz bunda bilenler için (alınacak) dersler vardır." mealindeki Rum suresinin 22. ayeti hakkında Risale-i Nur'da geçen dersler bu sayfada okunabilir.
  • Bediüzzaman 30. Lema'da "O, hem dirilten hem de öldürendir. O, herhangi bir işin olmasını dilediği zaman yalnız "Ol!" der, o da oluverir." mealindeki Mü'min suresinin 68. ayeti, "Ve O, yaşatan ve öldürendir; gecenin ve gündüzün değişmesi O'nun eseridir." mealindeki Mü'minun suresinin 80. ayeti ve "Gökten su indirip ölümünün ardından arzı onunla diriltiyor." mealindeki Rum suresinin 24. ayeti gibi âyetlerin pek sarîh bir surette vasıtaları nefyedip doğrudan doğruya hayatı Hayy-ı Kayyum’un dest-i kudretine münhasıran verdiğini beyan eder.
  • Bediüzzaman Kur’an-ı Hakîm’in hakiki tercümesinin mümkün olmadığına "Göğün ve yerin O'nun buyruğu ile durması da O'nun (varlığının) delillerindendir. Sonra sizi topraktan bir çağırdı mı hemen (kabirlerinizden) çıkıverirsiniz." mealindeki Rum suresinin 25. ayetini misal olarak verir. Bu ders 29. Mektup'tadır.
  • Bediüzzaman İsm-i Azamdan olan Kayyum ismini izah ettiği 30. Lema'nın 6. Nüktesinin başında Rahman suresinin 29. ayetinde geçen "O, her an yaratma halindedir." mealindeki ibareyi, "Dilediği şeyleri mutlaka yapandır." mealindeki Buruc suresinin 16. ayetini, Rum suresinin 54. ayetinde geçen "O, dilediğini yaratır." mealindeki ibareyi, Yasin suresinin 83. ayetinde geçen "Her şeyin melekutu O'nun (Allah'ın) elindedir." mealindeki ibareyi ve Rum suresinin 50. ayetinde geçen "Allah'ın rahmetinin eserlerine bir bak: Arzı, ölümünün ardından nasıl diriltiyor!" mealindeki ibareyi zikreder.
  • Bediüzzaman'ın Barla bahçelerinde dolaşırken "Allah'ın rahmetinin eserlerine bir bak: Arzı, ölümünün ardından nasıl diriltiyor! Şüphesiz O, ölüleri de mutlaka diriltecektir. O, her şeye kadirdir." mealindeki Rum suresinin 50. ayetini tekrar tekrar okuduktan sonra ahiretin varlığının isbatına dair olan 10. Söz namında bir risale telif etmiştir.
  • Bediüzzaman Nahl suresinin 60. ayetinde geçen "En yüce sıfatlar (misaller) ise Allah'a aittir. " ve Rum suresinin 27. ayetinde geçen "en yüce sıfat (misal) O'nundur." ayetlerinden ders alarak Kur’an'ın en parlak mucizelerinden biri olan temsilatı Risale-i Nurlarda çokça kullanmış ve temsillerin en uzak hakikatleri yakınlaştırdığını beyan etmiştir. Buna dair bahis 28. Mektupta okunabilir.

Bilgiler

İsminin Anlamı ve Kaynağı: İlk âyetlerinde Bizanslılar’dan (Rûm yani Romalılar) bahsedildiği için bu adla anılmıştır. “Romalı, Roma’ya mensup” anlamındaki Romaio isminin Arapça’ya geçmiş şekli olan Rûm kelimesi Arap-İslâm kaynaklarında Romalılar, Bizanslılar ve İslâm topraklarında yaşayan Rumlar için kullanılmıştır.

Diğer İsimleri: -

Kur'ân'daki Sırası: 30

Kur'ân'daki Yeri: 21. cüz, 403. sayfa

Mekkî/Medenî: Mekkî[1]

Nuzül (İnme) Sırası: 84

Kendisinden Önce Nazil Olan Sure: İnşikak Suresi

Kendisinden Sonra Nazil Olan Sure: Ankebut Suresi

Nuzülü (İnme) Hakkındaki Bilgiler:

Uzunluğu: 6,3 sayfa

Ayet Sayısı: 60

Satır Sayısı: 95

Kelime Sayısı: 819 (Rumuzat-ı Semaniye)[3], 817[4]

Harf Sayısı: 3.530 (Rumuzat-ı Semaniye)[5], 3.434[4]

Fasıla Harfleri: Ra, Mim, Nun

Bölüm (Ayn Durakları) Sayısı: 6

Secde Ayeti: -

Allah lafzı sayısı (Besmele hariç): 23

Rahman ismi sayısı (Besmele dahil): 1

Rahim ismi sayısı (Besmele dahil): 2

Rab ismi sayısı: 3

İçinde Kur'an kelimesi geçen ayetler: 1 (Rum 58)

Hizb-ül Kur'an'da Geçen Ayetler Listesi: Rum Suresindeki Hizb-ül Kur'an Ayetleri (21 ayet)

Bu ayetleri okumak için: Hizb-i Azam-ı Kur'an, Rum Kısmı

Münâcât-ül Kur'an'da İktibas Edilen Ayetler: 4.-5. ve 27. ayetler (3 ayet)

Risale-i Nur'da Geçen Ayet Sayısı: 20 (Bkz. Rum Suresinin Risale-i Nur'da Geçen Ayetleri listesi)

Risale-i Nur'da Tamamı Geçen Ayetler: 1., 2., 17., 18., 19., 20., 21., 22., 23., 24., 25., 26., 27. ve 50. ayetler (Toplam 14 ayet)

Risale-i Nur'da Nerede ve Nasıl Bahsedildiği

İstikbale ait ihbarat-ı gaybiyesidir.

Şu kısım ihbaratın çok envaı var. Birinci kısım, hususidir. Bir kısım ehl-i keşif ve velayete mahsustur.

Mesela, Muhyiddin-i Arabî

الٓمٓ

غُلِبَتِ الرُّومُ

Suresi’nde pek çok ihbarat-ı gaybiyeyi bulmuştur.

(25. Söz)

Nasıl ki Sure-i Kevser'in hurufatı, ebcedî makamı üç bin adet olmakla:

  • hem Sure-i İbrahim'in üç bin adet hurufuna tevafuku ve o on bir surenin birbiriyle muvafakatı ve mutabakatı bilbedahe tesadüf işi olamaz.

Aynen öyle de Sure-i Kevser'in en kısa sure olmakla beraber hurufunun makam-ı ebcedîsi olan üç bin adet ile;

  • En uzun sure olan El-Bakara örfî kelimatının üç bin adedine...
  • Hem Sure-i Nisa kelimatının üç bin adedine muvafakatı...

Elbette kör tesadüfün işi değil ve rastgele şuursuz ittifakî bir vaziyet olamaz.

(Rumuzat-ı Semaniye)

Risale-i Nur'daki Diğer Alakalı Yerler

İlgili Resimler/Fotoğraflar

Ayetlerdeki Kelime ve Harf Sayıları

Rum Suresinin Ayetlerindeki Kelime ve Harf Sayısı[4]
Genel Ayet No Sure No Sure Ayet No Kelime Sayısı Harf Sayısı
3410 30 1 1 3
3411 30 2 2 9
3412 30 3 8 31
3413 30 4 12 46
3414 30 5 8 33
3415 30 6 11 42
3416 30 7 10 43
3417 30 8 22 95
3418 30 9 32 150
3419 30 10 13 58
3420 30 11 8 33
3421 30 12 5 26
3422 30 13 9 42
3423 30 14 5 26
3424 30 15 9 42
3425 30 16 11 59
3426 30 17 6 27
3427 30 18 8 37
3428 30 19 14 59
3429 30 20 11 40
3430 30 21 20 82
3431 30 22 13 62
3432 30 23 14 63
3433 30 24 21 84
3434 30 25 16 65
3435 30 26 8 28
3436 30 27 18 78
3437 30 28 27 111
3438 30 29 16 59
3439 30 30 22 92
3440 30 31 9 48
3441 30 32 11 45
3442 30 33 18 71
3443 30 34 6 34
3444 30 35 10 42
3445 30 36 15 62
3446 30 37 15 57
3447 30 38 16 73
3448 30 39 22 90
3449 30 40 22 83
3450 30 41 15 67
3451 30 42 14 56
3452 30 43 16 56
3453 30 44 9 38
3454 30 45 11 49
3455 30 46 17 82
3456 30 47 18 86
3457 30 48 28 113
3458 30 49 10 37
3459 30 50 19 69
3460 30 51 9 41
3461 30 52 11 46
3462 30 53 14 53
3463 30 54 24 81
3464 30 55 12 55
3465 30 56 20 84
3466 30 57 9 42
3467 30 58 19 78
3468 30 59 8 32
3469 30 60 10 39
Toplam - 60 817 3.434

İlgili Maddeler/Sayfalar

  • Ebu Bekir: Rum suresinin haberi üzerine müşrik Ubeyy Bin Halef ile Bizansların galip geleceğine dair iddiaya giren sahabi.
  • Übeyy Bin Halef: Rum suresinin haberi üzerine Hz. Ebu Bekir ile İranlıların galip geleceğine dair iddiaya giren Mekkeli müşrik.
  • Rum Suresinin Münacat-ül Kur'an'da İktibas Edilen Ayetleri
  • Huruf-u Mukattaa: Kur’an’da Rum dahil 29 sûrenin başında 30 ayette yer alan ve isimleriyle telaffuz edilen harflerin ortak adı.
  • Haşir Risalesi: Bediüzzaman'ın Barla bahçelerinde dolaşırken Rum suresinin 50. ayetini tekrar tekrar okuduktan sonra telif ettiği ahiretin varlığının isbatına dair olan risale.

İlgili Kategoriler

Kaynakça

  1. ↑ 1,0 1,1 https://islamansiklopedisi.org.tr/rum-suresi
  2. ↑ https://sorularlaislamiyet.com/kaynak/hz-ebu-bekirin-ubey-bin-halef-ile-bahse-girmesi
  3. ↑ https://nurpedia.org/wiki/Risale:29._Mektubun_8._K%C4%B1sm%C4%B1_(Rumuzat-%C4%B1_Semaniye)#Birinci_Par%C3%A7as%C4%B1
  4. ↑ 4,0 4,1 4,2 https://binimad.com/wp-content/uploads/2020/11/Letters-and-Word-Count-of-The-Entire-Quran.pdf
  5. ↑ https://nurpedia.org/wiki/Risale:29._Mektubun_8._K%C4%B1sm%C4%B1_(Rumuzat-%C4%B1_Semaniye)#Birinci_Par%C3%A7as%C4%B1
"https://nurpedia.org/index.php?title=Rum_Suresi&oldid=57756" sayfasından alınmıştır