-zede
-zede ve -zed, sonuna geldiği kelimeye "vurulmuş, tutulmuş, yakalanmış, uğramış" anlamı katarak Farsça usulüyle birleşik sıfat yapan Farsça bir sonektir.
Bilgiler
Kökeni olan Farsça fiil ve anlamı: Zeden (vurmak)
Risale-i Nur'da Bu Eki Taşıyan Kelimeler, Anlamları ve Örnek Cümleler
- Felaketzede: Felakete uğramış
Felaketzede bir dostuna yazdıkları ve mektûbâtın nihayet kısmına dercedilen ma’nevî teselliyet ve tarziyenamede... (Lahikalar)
- Felekzede: Felek darbesi yemiş
Felekzede, perişan fakat asil bir aşiretten bir cesur adam ile; talii yaver, feleği müsaid, diğer bir aşiretten bir korkak ile bir yerde rastgelirler. (Asar-ı B.)
- Gurbetzede: Gurbete düşmüş
On sene kadar sebepsiz bir nefye mahkûm; ihtilâttan, muhabereden memnu gurbetzede bir ihtiyar adamın,... (Müdafaalar)
- Musibetzede: Musibete uğramış
Acaba hem ruhunda hem vicdanında hem aklında hem kalbinde dehşetli musibetlerle musibetzede olmuş ve azaba düşmüş bir adamın... (17. Lem'a)
- Zebanzed: Sözle incitilmiş
Şu cümle-i mânidar zebanzed-i cumhurdur. (Lemaat (Asar-ı Bediiyye))