Na- sayfasının kaynağını görüntüle

[[Kategori:Farsça Ekler]]
[[Kategori:Ekler]]
'''Nâ-''', başına geldiği genellikle Farsça, bâzan da Arapça sıfatlara "olmayan, değil" anlamı katan Farsça bir önektir.

==Bilgiler==

'''Kökeni olan Farsça fiil ve anlamı:''' -

==Risale-i Nur'da Bu Eki Taşıyan Kelimeler,  Anlamları ve Örnek Cümleler==

Gözden kaçmış misaller olabilir

*'''Nâçar:''' Çaresiz

Kıl keremler bendene kim, çâr u ''nâçâr'' söyledim. (Lahikalar)

*'''Nâdide:''' Çok ender, görülmemiş

...o ân, o gün, hâtıralarımın en büyük ve en ''nâdide'' yâdigârı olacak. (Tarihçe)

*'''Nâehil:''' Ehil olmayan

Belki ehl-i hakikat, hakikatten gelen ulüvv-ü cenab ve ulüvv-ü himmet ve tarîk-ı hakta memduh olan müsabakayı tam muhafaza edemediklerinden ve ''nâ-ehillerin'' girmesi yüzünden bir derece sû-i istimal ettiklerinden; rekabetkârane ihtilafa düşüp hem kendine hem cemaat-i İslâmiyeye ehemmiyetli zarar olmuş. (20. Lema)

*'''Nâgah:''' zamansız

Sarsıldı cihan, öldü de bir gümgüme ''nâgâh'' (Lahikalar)

*'''Nâdan:''' Cahil

...bazı mülhidlerin veya fikirsiz veya hıfızsız veya ''nâdânların'' karıştırdıkları mevzu ehadîsi tefrik ettiler, gösterdiler. (19. Söz)

*'''Nâhah:''' İstemeyen

...enzar-ı dikkati hâh-''nâhâh'' üzerlerine celbeden hâlis nurdan vücuda gelmiş birinci kadirden pek nurlu... (Barla L.)

*'''Nâhoş:''' Hoş olmayan

En hastalıklı, az bir sözden müteezzi olan bir kulağa ''nâhoş'' gelmiyor, hoş geliyor. (25. Söz)

*'''Nâkabil:''' Kabil olmayan

Namaza dair fazilet ve mükâfat menba'ı olan Dördüncü ve Dokuzuncu ve Yirmibirinci Sözler ruhumun karanlık köşelerini ''nâkabil''-i tarif bir surette tenvir etmiştir. (Barla L.)

*'''Nâlayık:''' Hoş olmayan

Tâ dest-i kudret, zahir akla göre hasis ve ''nâ-lâyık'' emirlerle bizzât mübaşereti görünmesin. (29. Söz)

*'''Nâma'dud:''' Sayılamaz

Kitab-ı âlemin yaprakları, enva'-ı ''nâma'dud''/Huruf ile kelimatı dahi, efrad-ı nâmahdud (24. Mektup)

*'''Nâmahdud:''' Sınırsız

Kitab-ı âlemin yaprakları, enva'-ı nâma'dud/Huruf ile kelimatı dahi, efrad-ı ''nâmahdud'' (24. Mektup)

*'''Nâmahrem:''' Mahrem olmayan, evlenilmesi caiz olan

Mesela, gözünü ''nâmahreme'' bakmaktan ve kulağını fena şeyleri işitmekten men’edip, gözünü ibrete ve kulağını hak söz ve Kur’an dinlemeye sarf etmek gibi sair cihazata da bir nevi oruç tutturmaktır. (29. Mektup)

*'''Nâmerd:''' Mert olmayan

Ehl-i hakkın ihtilafı ''nâmerdliklerinden'', himmetsizliklerinden, hamiyetsizliklerinden olmadığı gibi;... (20. Lema)

*'''Nâmesbuk:''' Daha önce benzeri olmayan

...ikinci yüzüyle de şuunat-ı İlahiyeye âyinedarlık ettiğini emsali ''nâmesbuk'' bir talâkat-ı lisan ile ifade ediyor ki,... (Lemalar Fihrist) 

*'''Nâmeşru:''' Meşru olmayan, dine/kanuna aykırı

Benim gibi hayat-ı dünyeviyeye az ehemmiyet veren ve unsuriyet fikrini frengî illeti gibi bir maraz telakki eden ve gençleri ''nâmeşru'' keyif ve hevesattan men’e çalışan ve başka memlekette dünyaya gelen bir adama “O Kürt’tür, arkasına düşmeyiniz.” diyebilirdiniz ve demeye bir hak kazanabilirdiniz. (29. Mektup)

*'''Nâmuvafık:''' Uygun olmayan

Hem madem zahir olan âlem-i şehadet, camid ve teşekkül-ü ervaha ''nâmuvafık'' olduğu halde bu kadar zîruhlarla tezyin edilmiş. (29. Söz)

*'''Nâmüstehak:''' Hak etmemiş

Her defa olduğu gibi bu kerre de ''nâmüstehak'' olduğum halde hakk-ı fakiranemde lütf u ibzal buyurulan iltifatat-ı bînihaye bu fakiri mestediyor. (Lahikalar)

*'''Nâmütenahi:''' Sonu olmayan

O kudret hem basittir, hem ''nâmütenahîdir'', hem zâtîdir. (29. Söz)

*'''Nâpak:''' Temiz olmayan

Fakat, sair şeylerdeki umûr-u hasiseye ve kudretin izzetine uygun gelmeyen ''nâpâk'' keyfiyat-ı zahiriyeye menşe' olmak için esbab-ı zahiriyeyi perde etmiştir. (29. Söz)

*'''Nâseza:''' Yakışmayan

...hatta kendisi hakkında bir ''nâseza'' söz tebliğ edene; "Hâşâ! bu yalandır. Bu sözü söyledi dediğin zat, böyle söylemez." buyururlar. (Lahikalar)

*'''Nâtamam:''' Bitmemiş, eksik

Ebna-yı cinsime de burada birkaç söz söylemezsem bence bahis ''nâtamam'' kalır. (Asar-ı B.) 

*'''Nâtüvan:''' Kuvvetsiz

Garibem, bîkesem, zaîfem, ''nâtüvanem'', alîlem, âcizem, ihtiyarem. (6. Mektup)

*'''Nâvakıf:''' Vakıf olmayan

Maalesef memleketimizde Türkçe bilen yoktur, bunun için Üstadın hizmetlerine ''nâvâkıftırlar''. (Tarihçe)

*'''Nefrin:''' (Na+aferin) Lanet okuma

Ecnebîlerin tâğutlarıyla ve fünûn‑u tabîiyeleriyle dalâlete gidenlere ve onları körü körüne taklit edip ittibâ edenlere binler ''nefrîn'' ve teessüfler! (17. Lema)

==İlgili Maddeler==

==Kaynakça==