Risale:28. Söz (Kur'an Hattı)

Nurpedia.org - İman ve İslam Hakikatlerine Dair Nur Ansiklopedisi sitesinden
Gezinti kısmına atla Arama kısmına atla

Önceki Risale: Yirmi Yedinci SözSözlerYirmi Dokuzuncu Söz: Sonraki Risale

Bu risale hakkında bilgi edinmek için Yirmi Sekizinci Söz sayfasına ve bu risaleyi Latin harfleri ile okumak için Yirmi Sekizinci Söz okuma sayfasına gidin

يگرمى سكزنجى سوز‌

شو سوز، جنّته دائردر.

شو سوزڭ ايكى مقامى وار. برنجى مقام، جنّتڭ بعض لطائفنه إشارت ايدر. فقط اوننجى سوزده اون ايكى حقيقتِ قاطعه ايله، غايت قطعى بر صورتده و بو سوزڭ ايكنجى مقامنده اوننجى سوزڭ خلاصه‌سى و أساسى، متسلسل غايت متين عربى بر برهانِ قطعى ايله غايت پارلاق بر طرزده وجودى إثبات اولونان جنّتڭ إثباتِ وجودندن بحث دگل، بلكه شو مقامده يالڭز سؤال و جوابه و تنقيده مدار اولان بر قاچ أحوالِ جنّتدن بحث ايدر. أگر توفيقِ إلٰهى رفيق اولسه صوڭره عظيم بر سوز، او معظّم حقيقته دائر يازيلاجقدر، إن شاء اللّٰه‌.

بِسْمِ اللّٰهِ الرَّحْمٰنِ الرَّحٖيمِ

وَبَشِّرِ الَّذٖينَ اٰمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ اَنَّ لَهُمْ جَنَّاتٍ تَجْرٖى مِنْ تَحْتِهَا الْاَنْهَارُ كُلَّمَا رُزِقُوا مِنْهَا مِنْ ثَمَرَةٍ رِزْقًا قَالُوا هٰذَا الَّذٖى رُزِقْنَا مِنْ قَبْلُ وَ اُتُوا بِهٖ مُتَشَابِهًا وَ لَهُمْ فٖيهَٓا اَزْوَاجٌ مُطَهَّرَةٌ وَهُمْ فٖيهَا خَالِدُونَ

جنّتِ باقيه‌يه دائر بعض سؤاللره قيصه جوابلردر.‌

جنّته دائر، جنّتدن داها گوزل، حوريلرندن داها لطيف، سلسبيلندن داها طاتلى اولان بياناتِ آياتِ قرآنيه كيمسه‌يه سوز بيراقمامشدر كه، فضله بر شى سويلنسين. فقط او پارلاق، أزلى و أبدى، يوكسك و گوزل آيتلرى فهمه تقريب ايچون بعض باصامقلرى، هم او جنّتِ قرآنيه‌دن نمونه ايچون بعض چيچكلرڭ نمونه‌سى نوعندن بعض نكته‌لرى سويله‌يه‌جگز. بش رموزلى سؤال و جوابله إشارت ايده‌جگز. أوت، جنّت بتون لذائذِ معنويه‌يه مدار اولديغى گبى، بتون لذائذِ جسمانيه‌يه ده مداردر.

برنجى سؤال

سؤال: قصورلى، نقصانيتلى، متغيّر، قرارسز، ألملى جسمانيتڭ أبديتله و جنّتله نه علاقه‌سى وار؟ مادام روحڭ عالى لذائذى واردر؛ اوڭا كافيدر. لذائذِ جسمانيه ايچون، بر حشرِ جسمانى نه‌دن ايجاب ايدييور؟

الجواب: چونكه ناصل طوپراق صويه، هوايه، ضيايه نسبةً كثافتلى، قراڭلقليدر؛ فقط مصنوعاتِ إلٰهيه‌نڭ بتون أنواعنه منشأ و مدار اولديغندن بتون عناصرِ سائره‌نڭ معنًا فوقنه چيقديغى گبى.. هم كثافتلى اولان نفسِ إنسانيه؛ سرِّ جامعيت إعتباريله، تزكّى ايتمك شرطيله بتون لطائفِ إنسانيه‌نڭ فوقنه چيقديغى گبى.. اويله ده، جسمانيت؛ أڭ جامع، أڭ محيط، أڭ زنگين بر آيينهٔ‌ِ تجلّياتِ أسماءِ إلٰهيه‌در. بتون خزائنِ رحمتڭ مدّخراتنى طارته‌جق و ميزانه چكه‌جك آلَتلر، جسمانيتده‌در.

مثلا: ديلده‌كى قوّهٔ‌ِ ذائقه، رزق ذوقنده أنواعِ مطعومات عددنجه ميزانلره منشأ اولماسه ايدى؛ هر برينى آيرى آيرى حسّ ايدوب طانيمازدى، طاتوب طارتامازدى. هم أكثر أسماءِ إلٰهيه‌نڭ تجلّياتنى حسّ ايدوب بيلمك، ذوق ايدوب طانيمق جهازاتى، ينه جسمانيتده‌در. هم غايت متنوّع و نهايت درجه‌ده آيرى آيرى لذّتلرى حسّ ايده‌جك إستعدادلر، ينه جسمانيتده‌در.

مادام شو كائناتڭ صانعى، شو كائناتله بتون خزائنِ رحمتنى طانيتديرمق و بتون تجلّياتِ أسماسنى بيلديرمك و بتون أنواعِ إحساناتنى طاتديرمق ايستديگنى؛ كائناتڭ گيديشاتندن و إنسانڭ جامعيتندن، ‌(اون برنجى سوزده إثبات ايديلديگى گبى‌) قطعى آڭلاشيلييور.

ألبته شو سَيْلِ كائناتڭ بر حوضِ أكبرى و بو كائنات تزگاهنڭ ايشلديگى محصولاتڭ بر مشهرِ أعظمى و شو مزرعهٔ‌ِ دنيانڭ بر مخزنِ أبديسى اولان دارِ سعادت، شو كائناته بر درجه بڭزه‌يه‌جكدر. هم جسمانى، هم روحانى بتون أساساتنى محافظه ايده‌جكدر.

و او صانعِ حكيم و او عادلِ رحيم؛ ألبته جسمانى آلَتلرڭ وظائفنه اجرت اولارق و خدماتنه مكافات اولارق و عباداتِ مخصوصه‌لرينه ثواب اولارق، اونلره لايق لذائذى ويره‌جكدر. يوقسه حكمت و عدالت و رحمتنه ضد بر حالت اولور كه، هيچ بر جهتله اونڭ جمالِ رحمتنه و كمالِ عدالتنه اويغون دگلدر، قابلِ توفيق اولاماز.

ايكنجى سؤال

سؤال: جسم، أگر حياتى اولسه؛ أجزاىِ بدنى دائم تركيب و تحليلده‌در، إنقراضه محكومدر، أبديته مظهر اولاماز. أكل و شرب، بقاءِ شخصى و معاملهٔ‌ِ زوجيه ايسه بقاءِ نوعى ايچوندر كه؛ شو عالمده برر أساس اولمشلر. عالمِ أبديتده و عالمِ اُخرويده، شونلره إحتياج يوقدر. نه‌دن جنّتڭ أڭ بيوك لذائذى صيره‌سنه گچمشلر؟

الجواب: أوّلا، شو عالمده جسمِ ذى‌حياتڭ إنقراضه و موته محكوميتى ايسه، واردات و مصارفڭ موازنه‌سزلگندندر. چوجقلقدن سنِّ كماله قدر واردات چوقدر؛ اوندن صوڭره مصارف زياده‌لشير، موازنه غائب اولور.. او ده ئولور. عالمِ أبديتده ايسه؛ ذرّاتِ جسم ثابت قالوب تركيب و تحليله معروض دگل وياخود موازنه ثابت قالير، ﴿‌حاشيه‌[1]﴾ واردات ايله مصارف موازنتده‌در. دورِ دائمى گبى جسمِ ذى‌حيات؛ تلذّذات ايچون، حياتِ جسمانيه تزگاهنڭ ايشلتديرلمسيله برابر أبديلشير.

أكل و شرب و معاملهٔ‌ِ زوجيه گرچه بو دنياده بر إحتياجدن گلير، بر وظيفه‌يه گيدر. فقط او وظيفه‌يه بر اجرتِ معجّله اولارق اويله متنوّع لذيذ لذّت ايچلرينه بيراقيلمشدر كه، سائر لذائذه ترجّح ايدييور. مادام بو دارِ ألمده، بو قدر عجيب و آيرى آيرى لذّتلره مدار؛ أكل و نكاحدر. ألبته دارِ لذّت و سعادت اولان جنّتده او لذّتلر؛ او قدر علوى بر صورت آلوب و وظيفهٔ‌ِ دنيويه‌نڭ اُخروى اجرتنى ده لذّت اولارق اوڭا قاته‌رق و دنيوى إحتياجى دخى اُخروى بر خوش إشتها صورتنده علاوه ايده‌رك، جنّته لايق و أبديته مناسب، أڭ جامع حياتدار بر معدنِ لذّت اولور.

أوت وَمَا هٰذِهِ الْحَيٰوةُ الدُّنْيَٓا اِلَّا لَهْوٌ وَلَعِبٌ وَاِنَّ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ لَهِىَ الْحَيَوَانُ سرّنجه، شو دارِ دنياده، جامد و شعورسز و حياتسز مادّه‌لر، اوراده شعورلى حياتداردرلر. بوراده‌كى إنسانلر گبى اوراده ده آغاجلر، بوراده‌كى حيوانلر گبى اوراده‌كى طاشلر؛ أمرى آڭلار و ياپار. سن بر آغاجه ديسه‌ڭ "فلان ميوه‌يى بڭا گتير"، گتيرر. فلان طاشه ديسه‌ڭ "گل"، گلير. مادام طاش، آغاج، بو درجه علوى بر صورت آليرلر.

ألبته أكل و شرب و نكاح دخى حقيقتِ جسمانيه‌لرينى محافظه ايتمكله برابر؛ جنّتڭ دنيا فوقنده‌كى درجه‌سى نسبتنده، دنيوى درجه‌لرندن او درجه يوكسك بر صورت آلمالرى إقتضا ايدر.

اوچنجى سؤال

سؤال:‌ اَلْمَرْءُ مَعَ مَنْ اَحَبَّ سرّنجه: "دوست، دوستيله برابر جنّتده بولونه‌جقدر." حالبوكه بسيط بر بدوى، بر دقيقه‌ده صحبتِ نبويه‌ده ِللّٰه‌ ايچون بر محبّت پيدا ايدر؛ او محبّتله، جنّتده پيغمبر عليه الصلاة والسلامڭ ياننده بولونماسى لازم گلير. حالبوكه غيرِ متناهى فيضه مظهر رسولِ أكرم عليه الصلاة والسلامڭ فيضى، بر بسيط بدوى فيضيله ناصل برلشير؟

الجواب: بر تمثيل ايله، شو علوى حقيقته شويله بر إشارت ايدرز كه، مثلا: غايت گوزل و شعشعه‌لى بر باغده محتشم بر ذات غايت بيوك بر ضيافت، غايت مزيَّن بر سيرانگاه اويله بر صورتده إحضار ايتمش كه: قوّهٔ‌ِ ذائقه‌نڭ حسّ ايده‌جك بتون لذائذِ مطعوماتى جامع، قوّهٔ‌ِ باصره‌نڭ خوشنه گيده‌جك بتون محاسنى شامل، قوّهٔ‌ِ خياليه‌يى كيفلنديره‌جك بتون غرائبى مشتمل و هكذا.. بتون حواسِّ ظاهره و باطنه‌يى اوقشايه‌جق و ممنون ايده‌جك هر شيئى ايچنه قويمشدر. شيمدى ايكى دوست وار. برابر او ضيافته گيدرلر. بر لوجه‌ده، بر سفره‌ده اوطورويورلر. فقط بريسنڭ قوّهٔ‌ِ ذائقه‌سى پك آز اولديغندن جزئى ذوق آلير. گوزى ده آز گورويور. قوّهٔ‌ِ شامّه‌سى يوق. صنايعِ غريبه‌دن آڭلاماز. خارقه شيلرى بيلمز. او نزهتگاهڭ، بيڭدن و بلكه ميليوندن بريسنى، قابليتى نسبتنده آنجق ذوق ايده‌رك إستفاده ايدر. ديگرى ايسه بتون ظاهرى و باطنى طويغولرى، عقل و قلب و حسّ و لطيفه‌لرى، او درجه مكمّل و او مرتبه إنكشاف ايتمشدر كه؛ او سيرانگاهده‌كى بتون اينجه‌لكلرى، گوزللكلرى و لطائفى و غرائبى آيرى آيرى حسّ ايدوب ذوق ايده‌رك، آيرى آيرى لذّت آلديغى حالده او دوست ايله اوموز اوموزه‌در.

مادام بو قارمه‌قاريشق، ألملى و طاراجق شو دنياده بويله اولويور. أڭ كوچك ايله أڭ بيوك برابر ايكن، ثرادن ثريّايه قدر فرق اولويور. ألبته دارِ سعادت و أبديت اولان جنّتده بِالطريق الأولٰى دوست دوستى ايله برابر ايكن، هر بريسى إستعدادينه گوره سفرهٔ‌ِ رحمٰن الرّحيمدن، إستعدادلرى درجه‌سنده حصّه‌لرينى آليرلر. بولوندقلرى جنّتلر آيرى آيرى ده اولسه، برابر بولونمه‌لرينه مانع اولماز. چونكه جنّتڭ سكز طبقه‌سى بربرندن يوكسك اولدقلرى حالده، عمومڭ طامى عرشِ أعظمدر.

ناصلكه محروطى بر طاغڭ أطرافنده، بربرى ايچنده، بربرندن يوكسك، قاعده‌سندن ذروه‌سنه قدر سورلى دائره‌لر بولونسه؛ او دائره‌لر بربرينڭ اوستنده‌در فقط بربرينڭ گونش گورمه‌لرينه مانع اولماز، بربرندن گچه‌بيلير، بربرينه باقار. اويله ده جنّتلر ده بوڭا ياقين بر طرز ايله اولديغى، أحاديثڭ متنوّع رواياتى إشارت ايدييور.

دردنجى سؤال

سؤال: أحاديثده دينلمش: "حوريلر يتمش حُلّه‌يى گيدكلرى حالده، باجاقلرينڭ كميكلرنده‌كى ايليكلرى گورونويور." بو نه ديمكدر؟ نه معناسى وار؟ ناصل گوزللكدر؟

الجواب: معناسى پك گوزلدر و گوزللگى پك شيريندر. شويله كه: شو چركين، ئولو، جامد و چوغى قشر اولان دنياده؛ حُسن و جمال، يالڭز گوزه گوزل گورونوب، الفته مانع اولمازسه، يتر. حالبوكه گوزل، حياتدار، رونقدار، بتون قشرسز لبّ و قابوقسز ايچ اولان جنّتده؛ گوز گبى بتون إنسانڭ طويغولرى، لطيفه‌لرى جنسِ لطيف اولان حوريلردن و حوريلر گبى و داها گوزل، دنيادن گلمه، جنّتده‌كى نساءِ دنيويه‌دن آيرى آيرى حصّهٔ‌ِ ذوقلرينى، چشيد چشيد لذّتلرينى آلمق ايسترلر. ديمك أڭ يوقارى حلّه‌نڭ گوزللگندن طوت، تا كميك ايچنده‌كى ايليكلره قدر، برر حسّڭ برر لطيفه‌نڭ مدارِ ذوقى اولديغنى حديث إشارت ايدييور.

أوت "حوريلرڭ يتمش حُلّه‌يى گيمه‌لرى و باجاقلرنده‌كى كميكلرڭ ايليكلرى گورونمسى" تعبيريله حديثِ شريف إشارت ايدييور كه: إنسانڭ نه قدر حُسن‌پرور و ذوق‌پرست و زينته مفتون و جماله مشتاق طويغولرى و حاسّه‌لرى و قوالرى و لطيفه‌لرى وارسه، عمومنى ممنون ايدوب طويوره‌جق و هر بريسنى آيرى آيرى اوقشايوب مسعود ايده‌جك، مادّى و معنوى هر نوع زينت و حسنِ جماله حوريلر جامعدرلر. ديمك حوريلر جنّتڭ أقسامِ زينتندن يتمش طرزينى، بر تك جنسدن اولماديغندن بربرينى ستر ايتميه‌جك صورتده گيدكلرى گبى؛ كندى وجودلرندن و نفس و جسملرندن، بلكه يتمش مرتبه‌دن زياده آيرى آيرى حُسن و جمالڭ أقسامنى گوسترييورلر. وَفٖيهَا مَا تَشْتَهٖيهِ الْاَنْفُسُ وَتَلَذُّ الْاَعْيُنُ إشارتنڭ حقيقتنى گوسترييورلر.

هم جنّتده لزومسز، قشرلى و فضولى مادّه‌لر اولماديغندن؛ أهلِ جنّتڭ أكل و شربندن صوڭره قاذوراتى اولماديغنى، حديثِ شريف بيان ايدييور. مادام شو سفلى دنياده، أڭ عادى ذى‌حيات اولان آغاجلر، چوق تغدّى ايتدكلرى حالده قاذوراتسز اولويورلر. أڭ يوكسك طبقهٔ‌ِ حيات اولان جنّت أهلى، نه‌دن قاذوراتسز اولماسين؟

بشنجى سؤال

سؤال: أحاديثِ شريفه‌ده دينلمشدر كه: "بعض أهلِ جنّته، دنيا قدر بر ير ويريلييور، يوز بيڭلر قصر، يوز بيڭلر حورى إحسان ايديلييور." بر تك آدمه بو قدر شيلرڭ نه لزومى وار، نه إحتياجى وار، ناصل اولابيلير و نه ديمكدر؟

الجواب: أگر إنسان يالڭز جامد بر وجود اولسه ايدى وياخود يالڭز معده‌دن عبارت نباتى بر مخلوق اولسه ايدى وياخود يالڭز مقيّد، آغير و موقّت و بسيط بر ذاتِ جسمانيه و بر جسمِ حيوانيدن عبارت اولسه ايدى؛ اويله چوق قصرلره، چوق حوريلره لايق و مالك اولمازدى.

فقط إنسان، اويله جامع بر معجزهٔ‌ِ قدرتدر كه؛ حتّى شو دنياىِ فانيده، شو قيصه بر عمرده، شو إنكشاف ايتمه‌مش بعض لطائفنڭ إحتياجى جهتيله بتون دنيانڭ سلطنتى، ثروتى و لذائذى ويريلسه بلكه حرصى طوق اولميه‌جقدر.

حالبوكه أبدى بر دارِ سعادتده، نهايتسز إستعداده مالك، نهايتسز إحتياجلر لسانيله، نهايتسز آرزولر أليله، نهايتسز بر رحمتڭ قپوسنى چالان بر إنسان؛ ألبته أحاديثده بيان اولونان إحساناتِ إلٰهيه‌يه مظهريتى معقولدر و حقدر و حقيقتدر. و شو حقيقتِ علويه‌يه بر تمثيل دوربينيله رصد ايده‌جگز. شويله كه:

بو دره باغچه‌سى گبى، ‌﴿‌حاشيه‌[2]﴾ شو بارلا باغ و باغچه‌لرينڭ هر برينڭ آيرى آيرى مالكى بولونديغى حالده؛ بارلاده غداسى إعتباريله آنجق بر آووج يمه مالك اولان هر بر قوش، هر بر سرچه، هر بر آرى "بتون بارلانڭ باغ و بوستانلرى، بنم نزهتگاهم و سيرانگاهمدر" دييه‌بيلير. بارلايى ضبط ايدوب دائرهٔ‌ِ ملكنه داخل ايدر. باشقه‌لرينڭ إشتراكى اونڭ بو حكمنى بوزماز.

هم إنسان اولان بر إنسان دييه‌بيلير كه: "بنم خالقم بو دنيايى بڭا خانه ياپمش، گونش بنم بر لامبامدر، ييلديزلر بنم ألكتريقلرمدر، ير يوزى چيچكلى ميچكلى خاليلرله سريلمش بنم بر بشيگمدر." دير، اللّٰهه شكر ايدر. سائر مخلوقاتڭ إشتراكى، اونڭ بو حكمنى نقض ايتمز. بِالعكس مخلوقات اونڭ خانه‌سنى تزيين ايدر، خانه‌نڭ مزيّناتى حكمنده قاليرلر.

عجبا بو طاراجق دنياده، إنسان إنسانيت إعتباريله، حتّى بر قوش دخى بويله بر دائرهٔ‌ِ عظيمه‌ده بر نوع تصرّف دعوا ايتسه، جسيم بر نعمته مظهر اولسه؛ گنيش و أبدى بر دارِ سعادتده، اوڭا بش يوز سنه‌لك بر مسافه‌ده بر ملك إحسان ايتمك، ناصل إستبعاد ايديله‌بيلير؟

هم ناصلكه شو كثافتلى، قراڭلقلى، طار دنياده گونشڭ پك چوق آيينه‌لرده بر آنده عينًا بولونماسى گبى، اويله ده: نورانى بر ذات، بر آنده چوق يرلرده عينًا بولونماسى ‌(اون آلتنجى سوزده إثبات ايديلديگى گبى‌) مثلا، حضرتِ جبرائيل عليه السلام بيڭ ييلديزده بر آنده هم عرشده، هم حضورِ نبويده، هم حضورِ إلٰهيده بر وقتده بولونماسى؛ هم حضرتِ پيغمبر عليه الصلاة والسلامڭ حشرده بر آنده أكثر أتقياءِ امّتيله گوروشمسى و دنياده حدسز مقاملرده بر آنده تظاهر ايتمه‌سى و أوليانڭ بر نوع غريبى اولان أبداللرڭ بر وقتده چوق يرلرده گورونمسى و عوامڭ رؤياده بعضًا بر دقيقه‌ده بر سنه قدر ايشلر گورمسى و مشاهده ايتمه‌سى و هركسڭ قلب، روح، خيال جهتيله بر آنده پك چوق يرلرله تماس ايدوب علاقه‌دارانه بولونماسى، معلوم و مشهود اولديغندن..

ألبته نورانى، قيدسز، گنيش و أبدى اولان جنّتده، جسملرى روح قوّتنده و خفّتنده و خيال سرعتنده اولان أهلِ جنّت، بر وقتده يوز بيڭ يرلرده بولونوب يوز بيڭ حوريلرله صحبت ايده‌رك يوز بيڭ طرزده ذوق آلمق؛ او أبدى جنّته، او نهايتسز رحمته لايقدر و مخبرِ صادقڭ ‌(ع‌ص‌م‌) خبر ويرديگى گبى حق و حقيقتدر. بونڭله برابر، بو كوچوجك عقلمزڭ ترازيسيله او معظّم حقيقتلر طارتيلماز.

إدراكِ معالى بو كوچك عقله گركمز‌

زيرا بو ترازى او قدر ثقلتى چكمز.‌

سُبْحَانَكَ لَا عِلْمَ لَنَٓا اِلَّا مَا عَلَّمْتَنَٓا اِنَّكَ اَنْتَ الْعَلٖيمُ الْحَكٖيمُ

رَبَّنَا لَا تُؤَاخِذْنَٓا اِنْ نَسٖينَٓا اَوْ اَخْطَاْنَا

اَللّٰهُمَّ صَلِّ عَلٰى حَبٖيبِكَ الَّذٖى فَتَحَ اَبْوَابَ الْجَنَّةِ بِحَبٖيبِيَّتِهٖ وَ بِصَلَاتِهٖ وَ اَيَّدَتْهُ اُمَّتُهُ عَلٰى فَتْحِهَا بِصَلَوَاتِهِمْ عَلَيْهِ عَلَيْهِ الصَّلَاةُ وَ السَّلَامُ

اَللّٰهُمَّ اَدْخِلْنَا الْجَنَّةَ مَعَ الْاَبْرَارِ بِشَفَاعَةِ حَبٖيبِكَ الْمُخْتَارِ اٰمٖينَ

جنّت سوزينه كوچك بر ذيل‌

جهنّمه دائردر‌

ايكنجى و سكزنجى سوزلرده إثبات ايديلديگى گبى؛ ايمان، معنوى بر جنّتڭ چكردگنى طاشييور.. كفر دخى، معنوى بر جهنّمڭ تخمنى صاقلايور.

ناصلكه كفر، جهنّمڭ بر چكردگيدر. اويله ده؛ جهنّم، اونڭ بر ميوه‌سيدر.

ناصل كفر، جهنّمه دخولنه سببدر؛ اويله ده جهنّمڭ وجودينه و ايجادينه دخى سببدر. زيرا كوچك بر حاكمڭ كوچك بر عزّتى، كوچك بر غيرتى، كوچك بر جلالى بولونسه؛ بر أدبسز اوڭا سركشانه ديسه: "بنى تأديب ايتمزسڭ و ايده‌مزسڭ." هر حالده او يرده حپسخانه يوقسه ده، تك او أدبسز ايچون بر حپسخانه تشكيل ايده‌جك، اونى ايچنه آتاجقدر.

حالبوكه كافر، جهنّمى إنكار ايله، نهايتسز عزّت و غيرت و جلال صاحبى و غايت بيوك و نهايتسز قدير بر ذاتى تكذيب و إسنادِ عجز ايدييور، يالانجيلقله و عجز ايله إتهام ايدييور، عزّتنه شدّتله طوقونويور، غيرتنه دهشتلى طوقونديرييور، جلالنه عاصيانه ايليشييور. ألبته فرضِ محال اولارق، جهنّمڭ هيچ بر سببِ وجودى بولونمازسه ده؛ شو درجه تكذيب و إسنادِ عجزى تضمّن ايدن كفر ايچون بر جهنّم خلق ايديله‌جك، او كافر ايچنه آتيلاجقدر.

رَبَّنَا مَا خَلَقْتَ هٰذَا بَاطِلًا سُبْحَانَكَ فَقِنَا عَذَابَ النَّارِ

(↑Sayfa Başı↑)

Önceki Risale: Yirmi Yedinci SözSözlerYirmi Dokuzuncu Söz: Sonraki Risale

  1. شو دنياده جسمِ إنسانى و حيوانى، ذرّات ايچون گويا بر مسافرخانه، بر قيشله، بر مكتب حكمنده‌در كه؛ جامد ذرّه‌لر اوڭا گيررلر، حياتدار اولان عالمِ بقايه ذرّات اولمق ايچون لياقت كسب ايدرلر، چيقارلر. آخرتده ايسه ‌اِنَّ الدَّارَ الْاٰخِرَةَ لَهِىَ الْحَيَوَانُ سرّنجه، نورِ حيات اوراده عامدر. نورلانمق ايچون او سير و سفره و او تعليمات و تعليمه لزوم يوقدر. ذرّه‌لر دميرباش اولارق ثابت قالابيليرلر.‌
  2. سكز سنه كمالِ صداقتله بو فقيره خدمت ايدن سليمانڭ باغچه‌سيدر كه، بر ويا ايكى ساعت ظرفنده شو سوز اوراده يازيلدى.‌